عبد الله الأنصاري الهروي ( خواجه عبد الله الأنصاري )

30

كشف الأسرار وعدة الأبرار ( تفسير خواجه عبد الله انصارى ) ( فارسى )

آمدند . پس رب العالمين در شان آن جهودان آيت فرستاد : قُلْ لِلَّذِينَ كَفَرُوا سَتُغْلَبُونَ وَ تُحْشَرُونَ إِلى جَهَنَّمَ . وَ بِئْسَ الْمِهادُ . أي و بئس الفراش من النار . يقول بئس ما مهّدوا لانفسهم ، بد آرامگاهى كه خود را ساختند و توختند دوزخ جاودان و آتش سوزان . قَدْ كانَ لَكُمْ آيَةٌ اى - بيان و عبرة و دلالة على صدق ما قلت لكم ستغلبون . مىگويد : ايشان را گوى كه نشان و بيان و دليل صدق آنچه من گفتم كه ستغلبون - آنست كه دو فرقت بر هم رسند روز بدر جنگ را و كوشش را ، يك فرقت مسلمانان و يك فرقت كافران . مسلمانان سيصد و سيزده بودند از ايشان هفتاد و هفت مهاجران ، دويست و سى و شش انصار صاحب رايت رسول خدا و مهاجران على بن ابى طالب ع بود . و صاحب راية انصار سعد بن عباده ، و هفتاد شتر در لشكر مسلمانان بودند و دو اسب ، يكى آن مقداد بن عمرو و يكى آنِ مرثدن بابى مرثد . و شش درع با ايشان بود ، و هشت شمشير ، و از مسلمانان آن روز بيست و دو مرد شهيد گشتند ، چهارده از مهاجر و هشت از انصار . و فرقت ديگر كافران مكه بودند ، رئيس ايشان عتبة بن ربيعة بن عبد شمس ، و در لشكر ايشان صد تا اسب بود ، و نهصد و پنجاه مرد جنگى ، سه چندان عدد مسلمانان بودند . امّا رب العالمين گفت : يَرَوْنَهُمْ مِثْلَيْهِمْ اين گروه مسلمانان كافران را بشمار دو بار چند خويشتن ديدند چون چشم بر ايشان افكندند . يعنى كه اللَّه ايشان را چنين نمود تا بر ايشان چيره شوند و باز نشكنند ، و مسلمانان را آن آيت ديگر : فَإِنْ يَكُنْ مِنْكُمْ مِائَةٌ صابِرَةٌ يَغْلِبُوا مِائَتَيْنِ معلوم شده بود كه مردى ازيشان با دو مرد كافر برآيد و غلبه كند . پس رب العزة كافران را اگر چه سه بار چند مسلمانان بودند دو بار چند ايشان نمود و مسلمانان نيز به چشم كافران اندك نمود چنان كه آنجا گفت : وَ يُقَلِّلُكُمْ فِي أَعْيُنِهِمْ اين به آن كرد تا دلهاى مسلمانان قوى باشد و گوش بغلبه و نصرت دارند ، و كلمه حق